De Wet op de ondernemingsraden (WOR) vormt al decennialang het juridische fundament voor medezeggenschap in Nederland. Sluit de WOR nog voldoende aan bij de praktijk van hedendaagse organisaties, waarin strategische en langetermijnvraagstukken een steeds prominentere rol spelen en van de medezeggenschap een meer strategische rol wordt gevraagd? Die vraag beantwoorde de Commissie Bevordering Medezeggenschap onlangs in een brief aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Er werden een aantal concrete voorstellen gedaan om de WOR te actualiseren. Die komen in deze openingssessie aan bod!

Budgetten binnen de overheid staan onder druk. Binnen gemeenten zijn bijvoorbeeld enorme begrotingstekorten, bij uitvoeringsorganisaties worden arbeidsplaatsen geschrapt en ook bij de Rijksoverheid wordt er gesneden in het personeelsbestand. Hoe ga je hier als ondernemingsraad binnen de overheid mee om? Tijdens de vorige presentatie hebben we het al gehad over het politiek primaat, maar toch heeft de OR een wezenlijke rol bij reorganisaties.

Het gaat hier om het meest onderschatte onderdeel voor de medezeggenschap. Jammer. Want het levert de medezeggenschap veel op. Een ogenschijnlijk saai overzicht van getallen en data over personele aangelegenheden is juist een hulpmiddel om invloed uit te oefenen op het sociale beleid. Pensioenen zijn het meest in het oog springend. Maar wat te denken als sturing op bijvoorbeeld inclusie en diversiteit binnen organisaties? En heeft daarin de OR een rol? Het sociaal jaarverslag wijst een weg die concreet ingevuld kan worden in combinatie met het instemmingsrecht en de bevorderende taken.

Bij reorganisaties, maar ook bij invulling aan arbeidsvoorwaarden waar cao’s ruimte laten, komt binnen de overheid vaak het Georganiseerd Overleg (GO) om de hoek kijken. In dit overleg maken bestuurder en vakbonden afspraken. Maar hoe werkt dit in de praktijk? Wanneer is de OR betrokken en wanneer niet? Hoe kun je als OR de samenwerking zoeken rondom thema’s die onder het GO vallen? Hoe zorg je dat de OR niet te snel gepasseerd wordt?

Binnen de overheid geldt het primaat van de politiek: politieke organen bepalen de publieke taken en het beleid. Maar wat betekent dat voor de medezeggenschap? In deze sessie lichten we toe wanneer het instemmings- en adviesrecht van de OR wordt begrensd door artikel 46d WOR en wanneer er juist wél ruimte is, bijvoorbeeld bij personele gevolgen.
Aan de hand van wetgeving, actuele ontwikkelingen en rechtspraak krijg je scherp waar de grenzen van het politiek primaat liggen – en vooral: hoe je als OR binnen die kaders toch invloed kunt uitoefenen op besluitvorming binnen de overheid.