Hoe groot is het mandaat van jouw OR?

Stemmen voor de ondernemingsraad zou zomaar eens het meest democratische moment in menig professionele carrière kunnen zijn. Elke stemgerechtigde medewerker heeft namelijk een gelijke stem. Er is geen hiërarchie. De stem van de medewerker met 43 dienstjaren telt even zwaar als de stem van schoolverlater die enkele maanden geleden is begonnen. De schoonmaker én de manager met de dikste leaseauto en zelfs het afdelingshoofd die onderdeel van het meubilair is geworden, ze zijn allemaal gelijk (althans bij een personenstelsel) als het op stemmen voor de OR aankomt. Dat maakt de OR verkiezingen bij menig organisatie een van de weinige écht democratische momenten.

Lage opkomst OR-verkiezingen

Helaas blijft de gemiddelde opkomst bij OR-verkiezingen in Nederland vaak onder de 50%. Net als bij de gemeenteraadsverkiezingen dus. Terwijl de gemiddelde medewerker zal aangeven dat ze méér invloed zou willen op hoe de organisatie wordt bestuurd. Meer transparantie. Meer inspraak. Meer betrokkenheid bij beslissingen die haar dagelijkse werk raken. Toch stemt in veel organisaties ruim de helft niet. De meeste medewerkers ervaren OR verkiezingen namelijk als iets dat met de organisatie gebeurt en niet iets waar ze zelf actief aan deelnemen.

Hogere opkomst, meer legitimiteit

Veel mensen onderschatten de impact van stemopkomst, ofwel de legitimiteit. Legitimiteit betekent dat iets als rechtmatig, eerlijk en aanvaardbaar wordt gezien. Legitimiteit komt in democratische systemen voort uit deelname. Een OR die door een klein percentage van de medewerkers is gekozen, is wettelijk geldig. Maar ook makkelijk te negeren. Een OR gekozen door meer dan 70% van de medewerkers, stapt een overleg binnen met een heel ander gevoel. Door te stemmen kies je dus niet alleen een vertegenwoordiger; je geeft gewicht aan alles wat die vertegenwoordiger daarna doet. Voor bestuurders is die stemopkomst een signaal.

Wil jij ook een hogere opkomst?

Een hoge opkomst betekent een betrokken, alerte organisatie die oplet en gehoord wil worden. Een lage opkomst kan het tegenovergestelde betekenen. Het meest verrassende aan OR verkiezingen is dus niet dat mensen niet stemmen. Het is dat ze niet doorhebben dat níet stemmen óók een boodschap is. De volgende OR-verkiezing komt sneller dan je denkt. Ben jij er klaar voor om een hoge opkomst te realiseren?

Deze blog is geschreven door Irene Kinderman van ORvox, partner van OR Live op 7 oktober.